منظور از پرونده ی کیفری چیست؟ چقدر زمان می برد؟

یکی از شاخه های علم حقوق، که نقش بسیار مهم و تاثیر گذاری را در جامعه به جهت برقراری نظم و رعایت حقوق دیگران ایفا می نماید حقوق جزا یا کیفری می باشد.

مشاوره حقوقی فوری

مشاوره تخصصی تلفنی و متنی آنلاین با وکلای سراسر کشور

در یک تعریف ساده از حقوق جزا باید بیان داشت که:

در حقوق جزا به وسیله ی قانون گذار اقدام به تعیین چارچوب ها، خط قرمز ها و اصول کلی در زمینه ی حمایت از جان، مال، آزادی، آبرو و…از اعضای هر جامعه را صورت می دهد و بسیاری از پدیده های های مجرمانه، علت و چرایی جرم و مجازات، طریقه رسیدگی و اجرای مجازات همگی در حقوق جزا و جرم شناسی قابل بحث می باشد.

در این نوشتار قصد داریم به یکی از آثار مهم حقوق کیفری، یعنی پرونده های کیفری بپردازیم.

منظور از پرونده های کیفری

همانطور که در تعریف حقوق کیفری بیان شده، مبنا و محور حقوق جزا بر پایه تعیین قوانین و چارچوب ها به جهت حمایت از حقوق افراد جامعه می باشد.

به همین منظور و بر اساس همین قوانین تعیین شده:

چنانچه شخص یا اشخاصی اقدام به تضعیع حقوق افراد نمایند، قانون گذار برای هریک از کسانی که حقوق خود، اعم از مالی، جانی، آبرو و شخصیت وی تضییع شده است امکان شکایت و رسیدگی به موضوع را در محاکم کیفری پیش بینی نموده است.

به مجموعه اقداماتی که افراد برای احقاق حقوق خود که اصلاحا شاکی نامیده می شوند، علیه تضییع کننده حقوق خود در مراجع کیفری مطرح، و از دستگاه قضا و نهاد عدالت کیفری استمداد می نمایند پرونده کیفری گفته می شود.

منظور از پرونده های کیفری

روند پیگیری پرونده کیفری

برای شروع به رسیدگی به یک موضوع و پرونده ی کیفری؛ لازم است که شاکی با مراجعه به دادسرای محل وقوع جرم، ضمن تکمیل شکوائیه ی خود و به پیوست نمودن دلایل و مستندات جهت اثبات ادعای خود، با پرداخت هزینه دادرسی معادل یکصد هزار ریال، شکایت خود را ثبت نماید.

لازم به ذکر است که جدای از مراجعه به دادسرای محل وقوع جرم، می توان با دفاتر خدمات قضایی نیز مراجعه نموده و با پرداخت هزینه دادرسی و هزینه های مربوط به سامانه ی ابلاغ (ثنا) اقدام به ثبت شکوائیه خود نماید.

پس از ثبت شکایت، موضوع شکایت به یکی از شعبات بازپرسی ارجاع می پس از ثبت شکایت، موضوع شکایت به یکی از شعبات بازپرسی ارجاع می شود و بازپرس یا دادیار تحقیق، با تعیین وقت قبلی و احضار طرفین، اقدام به بررسی شکایت می نماید.

چنانچه نظر بازپرس یا دادیار پس از بررسی و تحقیق، به مجرمانه بودن عمل متهم باشند، با صدور قرار جلب به دادرسی، موضوع را به دادستان جهت اظهار نظر ارسال می کنند و چنانچه دادستان نیز بر همین عقیده باشد، با صدور کیفر خواست، پرونده به دادگاه های کیفری بر اساس نوع جرم و مجازات آن ارسال می شود.

در این باره بازپرس می تواند برای جلوگیری از فرار و مخفی شدن متهم و دردسترس بودن جهت ادامه ی رسیدگی، می تواند قرار بازداشت موقت، تودیع وثیقه، کفالت و… صادر نماید.

حال چنانچه بازپرس یا دادیار پرونده، دلایل و مدارک را برای اثبات و انتساب به متهم کافی نداند یا اینکه عمل ارتکابی فاقد عنوان مجرمانه تشخیص داده شود، بازپرس اقدام به صدور قرار منع تعقیب می نماید البته که می توان نسبت به این موضوع در دادگاه کیفری اعتراض نمود.

این نکته را نیز باید خاطر نشان کرد که؛ در برخی از جرائم، موضوع شکایت در دادسرا مورد رسیدگی واقع نخواهند، بلکه مستقیما در دادگاه های کیفری مورد رسیدگی واقع می شوند.

این جرائم عبارتنداز؛

جرائمی که مجازات آنها حداکثر تا شش ماه حبس تعزیری باشد، جرائم منافی عفت، جرائمی که مرتکب آن اطفال زیر پانزده سال باشند، جرائمی که در شهرهای کوچک (بخش) ارتکاب یافته باشند.

روند پیگیری پرونده کیفری

چگونه می توان از روند رسیدگی به پرونده مطلع شد؟

اصولا مطابق با رویه ی حاکم در محاکم دادگستری، روند رسیدگی به پرونده به طرف یا طرفین پیامک می شود یا مامور ابلاغ شخصا تصمیم قضایی را ابلاغ می نماید.

اما در صورتی که نه مامور ابلاغ و نه به صورت پیامک به طرفین دعوا ابلاغ صورت نگیرد یا اینکه تمایل داشته باشند که افراد از وضعیت پرونده اطلاع یابند، می توانند با مراجعه به شعبه رسیدگی کننده به موضوع از این موضوع آگاه شوند.

اما اخیرا به صورت غیرحضوری نیز می توان از محتویات پرونده و جریان کار مطلع شد.

برای این کار می بایست حتما شخص در سامانه ابلاغ الکترونیکی (ثنا) عضو بوده و با مراجعه به آن از موضوع مطلع شود و اگر عضو نباشد یا به عبارتی کد ثنا نداشته باشد با مراجعه به هریک از دفاتر خدمات قضایی به راحتی عضو، و کد اختصاصی ثنا به وی اعطا می شود.

همچنین از طریق سامانه پیام کوتاه، ۵۰۰۰۴۹ نیز مشروط بر اینکه اطلاعات فرد در سیستم ثبت شده باشد (سامانه ثنا) اقدام به پیگیری نمایند.

روند رسیدگی به پرونده

یک نمونه رای پرونده کیفری

در پایان و خاتمه ی مبحث به جهت آشنایی هر چه بیشتر با پرونده های کیفری، به ذکر یک نمونه رای دادگاه در خصوص پرونده ی کیفری، کلاهبرداری راینه ای می پردازیم.

به موجب کیفر خواست تقدیمی از دادسرای عمومی و انقلاب تهران آقای م. فرزند م.، ۳۲ ساله، بیکار، باسواد، مجرد، بازداشت به لحاظ عجز از معرفی کفیل از تاریخ متهم است به کلاهبرداری رایانه ای به میزان ۵۱۰۰۰۰۰۰ ریال موضوع شکایت آقای الف. با وکالت آقای ن.

بدین توضیح که حسب شکایت شاکی و تحقیقات و گزارش پلیس فتا فاتب متهم با دسترسی به شناسه های کارت عابر بانک شاکی و از طریق سامانه رایانه ای (اینترنت) مبادرت به انتقال وجه از حساب شاکی به حساب دیگری نموده است.

دادگاه با بررسی اوراق پرونده، ملاحظه شکایت شاکی و مستندات ابرازی ایشان و نظر به اقرار مقرون به واقع متهم در مرحله تحقیقات مقدماتی هر چند در مرحله دادرسی منکر اقدام ارتکابی شده است و نظر به اینکه حسب پاسخ پلیس فضای تولید و تبادل اطلاعات، انتقال از طریق آی پی متعلق به متهم انجام گرفته است و سایر قراین و امارات موجود در پرونده از جمله اقدام مشابه متهم با مشارکت افراد دیگری که منجر به تشکیل پرونده علیه آنان در مرجع قضایی دیگری گردیده، دادگاه توجهاً به اقدام ارتکابی متهم که در واقع استفاده غیر مجاز از سامانه رایانه ای است که منجر به بردن مال متعلق به دیگری شده است و نظر به اینکه ماده ۱۳ قانون جرایم رایانه ای با ذکر مصادیق تمثیلی استفاده غیر مجاز از سامانه رایانه ای، بردن مال از این طریق را جرم انگاری نموده است

لذا دادگاه اقدام مرتکب را مصداق بزه ماده قانونی دانسته و با رد ماده استنادی دادسرا با تغییر عنوان اتهامی از تحصیل مال از طریق نامشروع به بردن مال متعلق به دیگری با استفاده غیر مجاز از سامانه های رایانه ای مستندا به ماده ۱۳ قانون جرایم رایانه ای با رعایت تبصره ماده ۱۸ قانون مجازات اسلامی و رای وحدت رویه ناظر بر این تبصره به شماره ..۶ – ۱۰/۷/۹۰ وی را به پرداخت یکصد میلیون ریال جزای نقدی با احتساب ایام بازداشت قبلی و رد مبلغ ۵۱۰۰۰۰۰۰ ریال به شاکی محکوم و اعلام می دارد. رأی صادره حضوری و ظرف مهلت بیست روز پس از ابلاغ، قابل تجدیدنظر خواهی در دادگاه تجدیدنظر مرکز استان تهران می باشد.

یک نمونه رای پرونده کیفری

نتیجه گیری

در پایان و به عنوان نتیجه گیری کلی از آنچه که بیان شد؛ چنانچه هریک از اشخاص بخواهد به جهت احقاق حق خود؛ علیه شخص یا اشخاص طرح دعوا نماید که بسته به موضوع و نوع دعوا می بایست به دادسرا یا دادگاه های حقوقی مراجعه نماید.

چنانچه موضوع در پردازنده ی یک عمل مجرمانه، از قبیل سرقت، کلاهبرداری، خیانت در امانت و… باشد می بایست با مراجعه به دادسرای محل وقوع جرم، تنظیم شکوائیه و پرداخت هزینه دادرسی نسبت ثبت شکوائیه ی خود اقدام نماید.

سوالات متداول

در صورتی که شخصی به جهت اثبات ادعا و احقاق حق خود علیه شخص یا اشخاصی در دادسرا یا دفاتر خدماتی قضایی با پرداخت هزینه دادرسی اقدام به ثبت شکایت نماید، شکوائیه به همراه کلیه مدارک و مستندات به مرجع قضایی جهت رسیدگی ارجاع که پرونده کیفری گفته می شود.

جرائمی که مجازات آنها حداکثر تا شش ماه حبس تعزیری باشد، جرائم منافی عفت، جرائمی که مرتکب آن اطفال زیر پانزده سال باشند، جرائمی که در شهرهای کوچک (بخش) ارتکاب یافته باشند

به جهت پیگیری پرونده می توان به دفتر شعبه رسیدگی کننده به موضوع مراجعه و اقدام به پیگیری پرونده نمود همچنین از طریق سامانه پیام کوتاه، ۵۰۰۰۴۹ نیز مشروط بر اینکه اطلاعات فرد در سیستم ثبت شده باشد اقدام به پیگیری نمایند.

زمان پاسخ به دیدگاه شما از طرف وکلای سایت وکیل تاپ ۴۸ ساعت می باشد. درصورت نیاز به مشاوره فوری حقوقی میتوانید از این لینک نسبت به پرسش سوال خود اقدام کنید.



سوالات خود را از ما بپرسید

وکلای پایه یک ما اماده پاسخ به سوالات شما هستند

14 − 5 =