شرایط و مدت زمان عده در طلاق توافقی

باید در نظر داشت که ازدواج از جمله وقایعی است که هر فرد و خانواده‌ای با آن مواجه است و ممکن است منتج به خوشبختی طرفین و یا طلاق گردد. واقعهٔ طلاق به عنوان یکی از ناراحت کننده ترین اتفاق زندگی یک انسان می‌باشد.

لیکن نکتهٔ مهم در رابطه با این واقعه آن است که بخشی از زندگی است. همچنین هیچ یک از مرد و زن با هدف طلاق و جدایی با یکدیگر ازدواج نمی‌کنند اما به لحاظ شرایط متفاوت زندگی طرفین ممکن است به این نتیجه برسند که جدایی بهتر از اشتراک در زندگی است.

در راستای موضوع فوق بدواً ضرورت دارد تا به تبیین اشکال مختلف طلاق از منظر قانون و شرع بپردازیم. به صورت کلی طلاق ممکن است در فروض ذیل صورت گیرد که به لحاظ حدود موضوع فوق صرفاً به مبحث طلاق توافقی می‌پردازیم:

  1. حسب تقاضای مرد
  2. حسب تقاضای زن
  3. حسب تقاضای مشترک طرفین یا طلاق توافقی

طلاق با تقاضای مشترک طرفین یا طلاق توافقی

اجمالاً طلاق حسب تقاضای مشترک طرفین یا طلاق توافقی عبارتست از نوعی از طلاق که هر یک از زوج و زوجین در رابطه با جدایی و طلاق دارای موضع مشترک بوده و می‌توانند طبق اصل آزادی اراده نسبت به انجام هرگونه توافق یا مصالحه‌ای در زمینه حضانت و نگهداری فرزندان، جهیزیه و مهریه و غیره مبادرت نمایند و دادگاه حسب توافق طرفین مبادرت به اتخاذ تصمیم می‌نماید.

در این راستا می‌توان به مثالی اشاره نمود همانند آنکه زوج و زوجه توافق نمایند که زوجه از حق خود نسبت به مهریه کاملاً گذشت نماید یا آنکه کاملاً مهریه را دریافت نموده یا آنکه بعضی از ان را ببخشد.

در این زمینه بهترین راهکار آن است که توافقات طرفین به صورت مکتوب درج شود و سپس دادخواست طلاق به دفاتر خدمات قضایی تقدیم شود. وفق قانون آیین دادرسی مدنی بر مبنای محل سکنی طرفین، محکمه صلاحیت دار مشخص می‌شود. عده در طلاق توافقی چند روز است

همچنین چنین نوعی از طلاق مستلزم رعایت پیش شرطی نمی‌باشد و صرفاً توافق طرفین و تقدیم دادخواست کفایت می‌نماید. البته لازم به ذکر است که بر مبنای مقررات جدید، زوج و زوجه تکلیف به شرکت در جلسات مشاوره دارند. علاوه بر این طرفین می‌بایست به منظور تقدیم دادخواست مدارک هویتی خود را از قبیل کارت ملی؛ شناسنامه و همچنین سند ازدواج یا نکاح را به منظور احراز رابطه زوجیت ارائه نمایند.

در این راستا ضرورت دارد که طرفین با در دست داشتن مدارک فوق اصل و رونوشت مدارک فوق به دفاتر خدمات قضایی مراجعه و پرداخت هزینه دادرسی، دادخواستی را با عنوان خواستهٔ صدور گواهی عدم امکان سازش ثبت نمایند.

وضعیت مهریه در طلاق حسب تقاضای مشترک طرفین یا توافقی

همانطور که در بالا توضیح داده شد ملاک در این نوع طلاق، توافق زن و شوهر است. نوع طلاقی که دادگاه صادر می‌کند طلاق خلع است یعنی زن چیزی از مهریه یا غیر آنرا بذل می‌کند و مرد قبول بذل می‌کند.

با عنایت به مطالب فوق، در این شیوه از طلاق، تراضی و توافق طرفین محور عمل است؛ فلذا دادگاه در این مورد حکم به طلاق خلع می‌دهد بدین معنی که زوجه بخشی از مهریه یا چیز دیگری را بخشیده یا بذل می‌نماید و زوج این امر را می‌پذیرد.

به عنوان نمونه می‌توان به موردی اشاره نمود که زوجه حسب تراضی صورت گرفته کل مهریه را می‌بخشد و طلاق خلع صادر می‌شود یا آنکه بخشی از مهریه را مطالبه و سایر را بذل می‌کند (۲۰۰ سکه از ۱۰۰۰ سکه را می‌بخشد) و الباقی بر عهده شوهر است یا آنکه بر مبنای توافق تقسیط مهریه صورت می‌گیرد یا آنکه کل مهریه را دریافت می‌نماید.مدت عده در طلاق تواقفی

مفهوم عده در طلاق توافقی و مدت آن

در یک نوع از طلاق با عنوان رجعی، زوج می‌تواند حتی پس از جاری شدن صیغه طلاق و در مدت عده رجوع نموده و نسبت به استمرار نکاح خود با همسرش مبادرت نماید. در این مورد پس از رجوع نیاز به جاری شدن مجدد صیغه نکاح نمی‌باشد.

در مقابل در نوع دیگری از طلاق با عنوان بائن، پس از جاری شدن صیغه طلاق، امکان رجوع وجود ندارد و پس وقوع طلاق، در صورتی که طرفین خواستار بازگشت به زندگی زناشویی باشند می‌بایست مجدداً نکاح میان طرفین صورت گیرد.

در این راستا لازم به ذکر است که منظور از واژهٔ رجوع آن است که مرد عملکردی داشته باشد که میل وی به زندگی زناشویی و استمرار نکاح استنباط شود اعم از آنکه عمل وی به صورت گفتار یا رفتار خاصی باشد.

موعد مذکور که با عنوان عده شناخته می‌شود در نکاح دائم ۱۰۰ روز (سه ماه و ده روز) و در نکاح موقت یک ماه و ۱۵ روز است. در این مدت در صورتی که مشخص شود زوجه دارای جنینی است، عده با وضع حمل به اتمام می‌رسد. بنابراین ممکن است که اگر بلافاصله پس از طلاق زوجه وضع حمل نماید، عده خاتمه یابد.

به عبارت دیگر عده صرفاً تا زمان وضع حمل است مگر آنکه در مدت عده باردار بودن مشخص نشود که تا پایان مواعد مذکور، عده ادامه دارد. همچنین لازم به ذکر است این حکم در فرضی که جنین سقط شود جاری نیست و در صورتی که پیش از زایمان جنین به هر دلیلی سقط گردد، عده خاتمه می‌یابد.

در خصوص عده در طلاق توافقی، عده ای از حقوقدانان آن را طلاق خلع یا مبارات نامیده اند و دادگاه نیز رای خود آن را طلاق مبارات یا خلع ذکر می کند که از انواع طلاق بائن است و عده ندارد مگر اینکه زن به آنچه که بخشیده رجوع کند که در این حالت مرد نیز امکان رجوع به همسر خود را دارد و با همین استدلال که در طلاق بائن عده وجود ندارد این گونه استدلال می کنند که طلاق توافقی نیز عده وجود ندارد .

اما عده ای دیگر بر این باورند که این دیدگاه غلط است و اصولا در قانون حرفی از طلاق توافقی زده نشده است و فقط رجعی و بائن بودن آن گفته شده است و اصل در طلاق قابل رجوع بودن آن است پس در طلاق توافقی نیز عده همان سه ماه و ده روز می باشد مگر اینکه زن باردار باشد که در این صورت عده تا زمان وضع حمل است.ایام عده در طلاق توافقی

نتیجه گیری عده در طلاق توافقی

بر مبنای قانون حمایت خانواده جدید التصویب، طلاق بر حسب تقاضای توافق مشترک طرفین یا توافقی پذیرفته شده است لیکن شرایطی برای وقوع چنین طلاق وجود دارد از جمله رجوع به مشاور و همچنین صدور گواهی عدم امکان سازش.

در این راستا در صورتی که طرفین خواستار طلاق بر حسب تراضی خویش باشند، زوج و زوجه در رابطه امور مادی غیر مادی توافقاتی را انجام داده و در نهایت دادگاه نسبت به حضانت و سایر امور مبادرت به صدور رأی می‌نماید.

موعد مذکور که با عنوان عده شناخته می‌شود در نکاح دائم ۱۰۰ روز و در نکاح موقت یک ماه و ۱۵ روز است. در این مدت در صورتی که مشخص شود زوجه دارای جنینی است، در صورت وضع حمل عده به اتمام می‌رسد. بنابراین ممکن است که اگر بلافاصله پس از طلاق زوجه وضع حمل نماید، عده خاتمه یابد.

طلاق توافقی هم می تواند به صورت خلع یا مبارات باشد هم به صورت طلاق رجعی و نمی توان به صرف توافق آن را بائن دانست و اصل در طلاق رجعی بودن است. اما اگر در طلاق توافقی زوجه باکره باشد در این صورت دیگر عده وجود ندارد و شوهر نمی تواند به زن برگردد.

مشاوره حقوقی رایگان

وکیل تاپ بزرگ ترین و مدرن ترین سامانه آنلاین حقوقی

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.