منظور از پول نزول چیست؟

پول نزول یا همان ربا یعنی شما مالی را قرض می گیرید و با طرف مقابل قرار می گذارید که مبلغی اضافه بر آن پول به او بپردازید. این مبلغ اضافه که از پیش تعیین شده است را ربا یا نزول می نامند. ربا یا نزول در اسلام منع شده است و دادن آن حرام و از گناهان بزرگ تلقی می شود لیکن متاسفانه در جامعه ما بسیار باب شده است و به راحتی با یک کلیک می توانید پول نزول دریافت کنید افراد با عناوینی مانند وام فوری و وام فوری کم بهره در اینترنت اقدام به نزول دادن پول یا همان ربا می کنند. البته قابل ذکر است در اسلام توصیه به قرض الحسنه شده و توصیه نموده اند که وقتی پول را پس می دهید همراه آن هدیه بدهید که به نظر پسندیده تر است تا این که بهره دریافت و مال حرام به مال خود داخل نمایید. صرف نظر از جنبه شرعی و اخلاقی آن ربا جرم است و مجازات دارد.

مشاوره حقوقی فوری

مشاوره تخصصی تلفنی و متنی آنلاین با وکلای سراسر کشور

1-پول-نزول

آیادادن و گرفتن پول نزول جرم است؟

طبق ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات؛ هر نوع توافق بین دو یا چند نفر تحت هر قراردادی از قبیل بیع، قرض، صلح و امثال آن جنسی را با شرط اضافه با همان جنس مکیل و موزون معامله نماید و یا زائد بر مبلغ پرداختی، دریافت نماید ربا محسوب و جرم شناخته می‌شود. مرتکبین اعم از ربادهنده، رباگیرنده و واسطه بین آن‌ها علاوه بر رد اضافه به صاحب مال به شش ماه تا سه سال حبس و تا (۷۴) ضربه شلاق و نیز معادل مال مورد ربا به عنوان جزای نقدی محکوم می‌گردند.

در صورت معلوم نبودن صاحب مال، مال مورد ربا از مصادیق اموال مجهول‌المالک بوده و در اختیار ولی فقیه قرار خواهد گرفت.

در تحقق جرم ربا می بایست اولاً: بین دو یا چند نفر توافق بر اخذ اضافه بر جنس یا زاید بر مبلغ پرداختی شده باشد و در ثانی این توافق می بایست در قالب قرارداد و معامله صورت گیرد. لذا در موضوع جرم ربا سه شرط اساسی ضرورت دارد:

  1.  هم‌جنس بودن کالاهای مورد معامله؛
  2.  کیل و موزون بودن؛
  3.  وجود زیادی.

اگر شخص حقوقی با یک شخص حقیقی مبادرت به اخذ زیاده از آن چه دریافت کرده‌اند بنمایند با توجه به سکوت قانون گذار می توان مقررات ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی را به آنان تسری داد.


بیشتر بخوانید: بررسی جرم ربا در قوانین


در روش‌های اثبات رباخواری، ممکن است دو طرف، به صورت کتبی یا شفاهی، قراردادی بین خود بسته باشند. در مورد قرارداد کتبی که اوضاع مشخص است، زیرا اصل بر پذیرش مفاد اسناد کتبی است و وجود چنین قراردادی برای اثبات جرم، کفایت می‌کند؛ اما اگر قرارداد منعقده بین طرفین به صورت شفاهی باشد هم می‌توان قصد طرفین و جرم مورد نظر را با استناد به گواهی گواهان و بررسی‌های قضائی اثبات کرد؛ ولیکن در واقع با توجه به اینکه جرم ربا بدون شاهد انجام می گیرد و برای ربادهنده هم مجازات لحاظ شده است، مانع از اعلام جرم توسط آن ها می شود؛ لذا اثبات جرم مذکور سخت و ارتکاب این جرم در خفی بوده و کشف نمی شود.

شروع به جرم ربا قابل تعقیب و مجازات نمی‌باشد.

رسیدگی به دعاوی مربوط به اصل ۴۹ قانون اساسی از جمله ثروت های ناشی از ربا در صلاحیت دادگاه انقلاب می باشد و بر طبق ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی رسیدگی به جرم ربا خواری در صلاحیت محاکم عمومی است.

پول-نزول

مجازات پول نزول چیست؟

مرتکبین اعم از ربادهنده، رباگیرنده و واسطه بین آن‌ها علاوه بر رد اضافه به صاحب مال به شش ماه تا سه سال حبس و تا (۷۴) ضربه شلاق و نیز معادل مال مورد ربا به عنوان جزای نقدی محکوم می‌گردند.

چه موقع نزول خوار از مجازات معاف می شود؟

 هرگاه ثابت شود ربا دهنده در مقام پرداخت وجه یا مال اضافی مضطر بوده از مجازات مذکور در این ماده معاف خواهد شد. هرگاه قرارداد مذکور بین پدر و فرزند یا زن و شوهر منعقد شود یا مسلمان از کافر ربا دریافت کند مشمول مقررات ماده ۵۹۵ نخواهد بود.

سوالات متداول در خصوص نزول

معنای نزول یا تنزیل پول، کم کردن ارزش پول است و ممکن است مشمول ربا باشد یا نباشد. ربا و معامله‌ی ربوی که در اسلام حرام و در حکم جنگ با خدا دانسته شده به معامله دو کالای هم جنس گفته می شود که یکی از دیگری بیشتر است. ربا انواع مختلف دارد؛ ربای قرضی که طی آن شخص یا بانک به کسی قرض الحسنه بدهند و با او شرط کنند که موقع پس گرفتن آن، پول بیشتری دریافت کنند. نوع دوم ربای معاملی است که در آن فرد دو جنس یکسان با وزن واحد را معامله و جنس یک طرف اضافه‌تر باشد. این مورد نیز از معامله‌های حرام است.

نزول اگر مشمول دریافت ربا باشد حرام است منتها اگر شامل ربا نشود حرام نیست مثل تنزیل چک که عملا انجام می شود. برخی نیز نزول و ربا را یکی دانسته و آن را مطلقاً حرام می دانند.

بسیاری از مخاطبان این سوال را مطرح نموده اند و برخی معتقدند که سود بانکی نیز همان نزول یا ربا ست و حرام است و حتی انتقاداتی به آن وارد نموده اند. منتها اکثر فقهای معاصر معتقدند سود بانکی با ربا متفاوت است و سود بانکی ناشی از قرارداد شما با بانک است که گروه اول این استدلال را کلاه شرعی می دانند و معتقدند سود بانکی همان رباست.

61 نظرات
  1. مجتبی می گوید

    سلام
    من در بازار سرمایه(بورس) فعالیت دارم
    اگر کسی از دوستان مایل باشد پولی پرداخت کند تا ارزش آن حفظ شود و سودی نیز از پول به او برسد به چه صورت میتوانم قرارداد ببندم، که کننده ی کار میباشم؟

    1. محمدی می گوید

      سلام یکی به من گفته بانک ماهی ۱۰۰ تومن بهره به من میدهد ولی من بهش گفتم پول به من بده می برم توی بورس و باهاش خرید وفروش سهام می کنم به تو ماهی ۲۰۰ تومن می دهم آیا این ربا است

      1. محدثه لواسانی می گوید

        خیر شرکت در عملیات بورسی ربا نمی باشد

  2. سجاد می گوید

    سلام خسته نباشید.
    من پولی از شخصی گرفتم برای خرید ماشین وانت و راه انداختن کسب و کار
    و بهش گفتم سودی که بانک بهت میده من دو برابرش رو میدم بهت هم من کسب کار دارم هم پول بیشتری بهت میرسه.
    ایا این پول رباست؟

    1. محدثه لواسانی می گوید

      سلام. سود با درصد هنگفت بدون شریک شدن در سود و زیان رباست

      1. محسن می گوید

        سود با درصد پایین هم رباس خدا هیچ تعارفی با کسی نداره

  3. H می گوید

    سلام ببخشید کسی که جنس از خارج بیارد و مجوز داشته باشد و پول بزاریم پیشش درصدی از سود با توجه به مبلغ پولمون سود ماهانه دریافت کنیم درصدی آیا این پول نزولی است؟

    1. محدثه لواسانی می گوید

      سلام اگه در سود و ضرر شریک باشید خیر

  4. آرزو می گوید

    سلام مادر من پولی در بانک داشته و بانک بهش سود میداده و این پول رو به من قرض داده برای خرید خانه و گفتم پول و سودی که بابت اون پول بانک بهت میداد بهت پس میدم …بهم ۵۰ میلیون داده قراره بهش ۸۰ میلیون بدم …آیا این نزول ؟ تو رو خدا بگید خیلی ناراحتم

    1. محدثه لواسانی می گوید

      سلام بله اگر قرض هست همان مقدار باید پس داده بشه

  5. مهسا حیدری می گوید

    سلام
    شوهر سابقم برای پرداخت مهریه پولی نزول کند و به من بدهد، آیا در گناهش شریکم؟

    1. بهزاد زینالی می گوید

      سلام خیر

  6. علی می گوید

    سلام من کسب کار دارم که با ارگان های دولتی همکاری دارم و چیزی که از من میبرن حدود ۶ ماه و حتی یکسال به من پول آن را نمیدهند و من همان لحظه پول آن کالا را پرداخت میکنم از جیب خودم. آیا اضافه کردن پول به کالا مشکلی دارد ؟؟؟

    1. بهزاد زینالی می گوید

      سلام بله رباست مگر اینکه قسطی بوده باشد

  7. Afsaneh می گوید

    سلام من میخوام ۱۵۰میلیون به کسی بدهم که باپولم کارکند وماهی۱۰الی ۱۵میلیون به من سودبدهد ومن درضرر وزیان آن کارشریک نیستم آیارباست؟

    1. بهزاد زینالی می گوید

      سلام خیر

  8. رضاحاتمی می گوید

    بنده یک فقره چک ازبابت فروش نیسان وانت به مبلغ ۲۰میلیون تومان درسال ۹۵ازشخصی دریافت کردم وبه علت نداشتن موجودی برگشت زدم وایشان گفتندچک را بیار یکی دیگه بدیم چک راعودت نمودم دوبار ه چک برادرشان را به مبلغ ۲۱میلیمن پانصد هزارتومان دادند که ۱میلیون وپانصد هزار تومان اضا فه به عنوان خسارت نوشندبامراحعه به بانگ موجودی نداشت وبا مراحعه های مکرربه محل کار ایشان چندماه امروز وفردانمودندوچک راپاس نکرده بلاخره چک را برگشت زده وتوسط اداره ثبت حقوقش راتوقیف نموده ویک چهارم حقوقش ماهانه به حساب این جانب واریزمیگرددونزدیک سال۱۴۰۰تمام میشه به صاحب چک اعلام نمودم اصل پول که تمام بشود توسط دادگاه به تاخیر تادیه جک اقدام خواهم کرد ایشان میگوینداگر شکایت بکنی دردادگاه خواهم گفت که ایشان ازمن نزول گرفته اند ایا به من مشکل ایجاد میکنه باتشکرمنتظر جوابم

    1. بهزاد زینالی می گوید

      خیر با توجه به اینکه عنوان خسارت درج شده اقدام شما قانونی خواهد بود

  9. امین می گوید

    من میخواهم به شخصی مبلغ ۵۰میلیون پول بدم که کاری راه بنداره، در قبالش ماهیانه ۳میلیون سود دریافت کنم ،
    در ضرر و زیانش کارش هم شریک نیستم
    آیا نزول محسوب میشود
    در ضمن قرار داد کتبی بین خودمون تنظیم کردیم

    1. بهزاد زینالی می گوید

      بله وقتی شما مبلغی به دیگری قرض میدید و شرط اضافه میکنید بدون شریک شدن در زیان شما مرتکب ربای قرضی شده اید

  10. هستی می گوید

    سلام توروخداجواب بدین
    خواهرم ازمن ۲۰تومن پول میخوادکه باهاش کارکنن
    من میگم باشه پولو میدم اماسودی نمیخوام
    میگه من ۳ماه پولو لازم دارم و هرماه سود۷۰۰ تومن بهت میدم وبعدش کل پول
    خبلی خیلی اصرارکردم که نمیخوام اماقبول نمیکنه و حتی فکرکرددارم بهونه میارم که بهش ندم ونمیخوام ناراحت بشه وواقعاهم نیارداره

    الان من چیکارکنم میگه من راضیم وتازه اصرارداره بیشتر بده
    چون من شرایط مالیم خوب نیست وکاری هم ندارم
    به نظر شما اگربگیرم حرام هست؟

    1. بهزاد زینالی می گوید

      سلام بله میتونید با عنوان قرض بهشون این مبلغ بدید

  11. امیر می گوید

    بنده در اختیار یک ربا خوار چکهای پشتوانه بصورت امانت داشتم بجز شاهد اونم از خانواده خودم مدرک دیگری ندارم
    ایشان تمام چکها را از بنده با ضرر و زیان وصول کردند
    میتوانم مدعی باشم ؟

    1. بهزاد زینالی می گوید

      سلام معمولا اینگونه افراد چون حرفه ای عمل می کنند قرارداد را به نوعی مینویسند که شکایت کیفری را سخت میکند لذا باید قرارداد بین شما دقیق خوانده شود

  12. هادی می گوید

    سلام من میخواهم از کسی ۵میلیون بگیرم باهاش کار کنم و من سودی که از ۵تومن میکنم با ایشون نصف کنم مثلا میگم هرماه ۱۰درصد سود میدم آیا این حرام یا نزول میشه؟

    1. بهزاد زینالی می گوید

      سلام ایشون باید در سود وزیان شریک باشند

  13. علی سلیمی می گوید

    سلام بنده تو بازار بععضی ها هستن مثلا واس خرید ماشین ۵۰ ملیون کم دارن من براشون می خرم ماشینو بعد ب صورت نسیه بهشون می فروشم مثلاً ۶۵ ملیون پول ماشین مونده و تاریخ فلان باید بهم پس بده
    ایا این معامله اشکال هم دارد

    1. بهزاد زینالی می گوید

      سلام معمولا قیمت جنس درصورت فروش نقدى و نسیه اى متفاوت است و این تفاوت شرعاً اشکالى ندارد

  14. محمد سام می گوید

    سلام لطفا جواب بدید من قبلا نزول کردم آیا راهی برای توبه است

    1. بهزاد زینالی می گوید

      سلام توبه که همیشگیه ولی در خصوص مبلغ اگر دلیلی دال بر نزول ندارید باید پرداخت کنید

  15. بهناز می گوید

    سلام من الان فهمیدم پدر شوهرم پول نزول کرده ما خیلی خونشون رفت و آمد داریم، الان خیلی ناراحتم بابت اینکه اونجا غذا خوردم و اینا میخواستم بدونم باید چیکار کنم و از این به بعد که اطلاع دارم باید چیکار کرد، اگر چیزی بخورم خونشون حرامه؟ ممنون میشم جواب بدین

    1. بهزاد زینالی می گوید

      سلام سوال فاقد جنبه حقوقی هست زنگ بزنید دفتر مرجع تقلیدتون

  16. رضا می گوید

    سلام
    می‌خوام یه کسب و کار راه بیاندازنم که از دوستم ۱۰۰ میلیون پول بگیرم و اونو تو چهارده تا قسط ۱۰ میلیونی بهش پرداخت کنم (هر ماه یک قسط) و اون تو سود و ضرر و زیان من شریک نیست .
    آیا این کار از نظر شرعی حرام است؟
    لطفاً اگه حرام است بفرمایید در چه صورت حلال می‌شود
    لطفاً جواب بدید تا اگه حرام هست این کار رو انجام ندم
    با تشکر

    1. بهزاد زینالی می گوید

      بله ربای قرضیه
      میتونید با ایشان عقد مضاربه منعقد نمایید. تا سرمایه از ایشان باشه وکار از شما و در سود و زیان شریک باشید

  17. Mohamad می گوید

    سلام کار من موبایل فروشی هست گوشی اقساطی به مردم میدم
    و هر ماه درصدی به مبلغ اضافه می کنم آیا مشکل دارد

    1. بهزاد زینالی می گوید

      سلام خرید و فروش کالا به صورت نسیه به قیمتى بیشتر از قیمت نقد، اشکال ندارد و در حکم ربا نیست

  18. حامد می گوید

    سلام من می خواهم از کسی سانتافه مدل ۲۰۱۴ رو قرض بگیرم و بفروشم و ۳ ماه دیگه به جای سانتافه ۲۰۱۴ باید به آن سانتافه ۲۰۱۵ بدهم
    آیا این ربا است ؟

    1. بهزاد زینالی می گوید

      بله ربای قرضی است

  19. بدون نام می گوید

    سلام اگر یک شخص سرشناسی باشد ک از مردم پول میگیرد و از تمومی بانک های شهر سود بیشتری میدهد و همچنان در خرید و فروش ماشین و ما اگر بخواهیم مبلغی معادل ۱۰۰ میلیون بگذاریم و سودی ک خودشان مدنظر
    دارد به ما بدهد نزول است یا خیر؟

    1. بهزاد زینالی می گوید

      سلام بله

  20. احسان می گوید

    ببخشید فکر کنم یه جایی رد دادید بس که سوال تو سوال شده این دوتا سوال یکی هستند ولی شما برا هر کدوم جواب متفاوت دادید :
    سلام من میخوام ۱۵۰میلیون به کسی بدهم که باپولم کارکند وماهی۱۰الی ۱۵میلیون به من سودبدهد ومن درضرر وزیان آن کارشریک نیستم آیارباست؟ گفتید خیر ربا نیست

    من میخواهم به شخصی مبلغ ۵۰میلیون پول بدم که کاری راه بنداره، در قبالش ماهیانه ۳میلیون سود دریافت کنم ،
    در ضرر و زیانش کارش هم شریک نیستم
    آیا نزول محسوب میشود
    در ضمن قرار داد کتبی بین خودمون تنظیم کردیم
    گفتید بله رباست
    خلاصه الان منم دیگه رد دادم چه کنم حالا !

    1. بهزاد زینالی می گوید

      سلام یک بار جواب سوالتون داده شده بله مسلما حلال نیست وقتی در زیان شریک نیستید .

  21. یوسف می گوید

    باسلام من به یک نفر ۴۰ملیون پول دادم که توکارخرید فروش خونه هست اون آقا درقبال پول من هرسه ماهه بهم به مبلغی که خودش تعین کرده سودمیده به گفته خودش از منفعت خودش برام هرماه سود میده حالا من ازش چک دارم حالا بعداز گذشت سه ماه این آقا میخواد از من کلاه برداری کنه میگه میخوام از توشکایت کنم برای این که به من نزول دادی و چک روهم پاس نمیکنه حالا من چیکار کنم

    1. بهزاد زینالی می گوید

      سلام نزول جرمه در صورتی که ایشان شکایت کنند هم ربا دهنده و هم ربا گیرنده محکوم میشوند البته که باید اثبات کنند که بسیار هم مشکله ولی از اونجایی که شما چک دارید میتونید چک وبه اجرا بذارید و برگشت بزنید .برای سوالات بیشتر در قسمت مشاوره تلفنی سایت زیر از وکلای متخصص راهنمایی بگیرید
      https://vakiltop.com/

  22. محمد می گوید

    سلام خسته نباشید من صاحب کارم پول نزول میکنه تا پوله ما رو بده میخواستم بدونم این پول نزول به ما حلال است یا حرام

    1. بهزاد زینالی می گوید

      سلام . سوالتون فقهی هست نه حقوقی ولی به هر حال ربطی به شما ندارد نزول ایشان

  23. امیر می گوید

    سلام ببخشید من شغلم مساعده دادن به کشاورزا هست بعضی مواقع پول ازکسی میگیرم ۵درصدویاچک های مدتیم رامیدم باهمون درصدنقدمیکنه آیا این کارحرام است.

  24. فردین می گوید

    سلام یکی از دوستان من میگه که ۹۰میلیون بده در عوض من ۱۵۰میلیون میدم من طی نکردم اون خودش میگه این رقم رو ایا حرام است یا حلال

    1. محدثه لواسانی می گوید

      سلام دریافت مبلغ اضافه بر قرض رباست

  25. خ.ص می گوید

    سلام دختر خواهرم از خیلیا پول گرفته وداده به یه اقایی که دفتر پیش خوان داره واین اقا هر ماه به ازای هر یک میلیون ۵۰ هزار مده.این سود تا برسه به دست طرف با دو واسطه میشه ۳۰ هزار ایا این پول حرامه.

  26. محمد می گوید

    سلام میخواستم ۲۵ میلیون از یکی قرض بگیرم یک ماهه. بعد یک ماه. ۵ میلیون بهش اضافه بدم کاملا هم راضی هستم آیا حرام است

    1. وکیل تاپ می گوید

      سلام بله

  27. فرشادح می گوید

    سلام یه نفربراماشین ثبت نام کرده بودبراش دراومدفقط یک روزفرصت داشت پول ماشینوجورکنه به من گفت اگه کسی رومیشناسی برام پول پیداکن ومن بارضایت کامل خودم یه سهمی ازپول ماشین مثلا ۱۵ میلیون بهش میدم من یکی روپیداکردم که کارش باپوله خریدوفروش میکنه بهم گفت من اینطوری ضررمیکنم گفتم طرف ۱۵ تومن روپولت میداره وطرف قبول کردپولو هم دوماهه بهش قرض دادآیااین نزوله

  28. فرشادح می گوید

    سلام یک نفربه اسمش ماشین دراومده بودبایدپول ماشین می ریخت وفقط یک روزفرصت داشت ازمن که هیچ شناختی بهش نداشتم ۶۵ میلیون پول خواست وبهم گفت دوماهه پولتو میدم وتوروتوپول ماشینم شریک میکنم وبارضایت کامل بهت ۱۵ میلیون اضافه میدم ومن چون کارم باپول خریدوفروش میکنم برای اینکه ضررنکنم قبول کردم آیااین نزوله

    1. محدثه لواسانی می گوید

      ربای قرضی هست و حلال نیست

  29. اراز می گوید

    سلام من صدمیلیون پول لازم دارم برای خرید فروش زمین که درعوضش ماهی ده میلیون به طرف میدم و مبلغ پول طرف یک سال همشوپس میدم در اعوزشم مدارکم میدم

  30. عباس می گوید

    سلام من میخوام ۴۰۰ میلیون بدم به یکی که طلا بخره برام و چون خودش تو کار طلا هست باهاش کار کنه و هر ماه گفته حداقل ۱۵ میلیون بهت میدم و شاید بیشتر بستگی به کار داره آیا کار درستی هست و حلال هست . ممنون

  31. حسن می گوید

    سلام پول دادم به یکی وسیله بخره نه بشرت قرض کالاه رو بره نقد بخره وبه من قسطی پول برگردونه و۳درصد روش بکشم بعنوان من براش کالا رو بخرم

  32. ناشناس می گوید

    سلام من برای خرید خونه ۴۸ میلیون کم داشتم از یه نفر وام گرفتم که من ماهی ۵ تومن باید بهش برگردونم آیا این پول اضافی که من دارم میدم رباست.

  33. مریم می گوید

    سلام من ۲۰ملیون پول دارم وبه برادرشوهر که کارش خریدوفروش است داده ام وایشان میخواهند به من هر ماه مبلغی پول بده ایه ربا محسوب میشود

  34. جلال می گوید

    با سلام و احترام ما در یک شرکت تعاونی مسکن ۲۸ نفره عضویم . اینا میگن هر کس پول دیر بده در قرارداد اوردن که علاوه بر اینکه طبقات و متراژ کوچکتر و پایین گیرش میاد باید ۳۵ درصد روزشمار جریمه نقدی هم بابت پولی که با تاخیر میده بده.
    ما میگیم اقا این حرامه ؟
    کسی گوش نمیده . راهنمایی میفرمایید

سوالات خود را از ما بپرسید

وکلای پایه یک ما اماده پاسخ به سوالات شما هستند