دیه ی سر و گردن چقدر است؟

 هر کس بدون مجوز قانونی عمداً یا در نتیجه بی‌احتیاطی به جان یا سلامتی یا مال یا آزادی یا حیثیت یا شهرت تجارتی یا به هر حق دیگر‌ که به موجب قانون برای افراد ایجاد گردیده لطمه‌ای وارد نماید که موجب ضرر مادی یا معنوی دیگری شود مسئول جبران خسارت ناشی از عمل خود‌ می‌باشد. دیه مقدار مال معیّنی است و در شرع مقدس به سبب جنایت غیر بر نف، عضو یا منفعت یا جنایات عمدی در مواردی که به هر جهت قصاص ندارد، مقرر شده است.

مشاوره حقوقی فوری

مشاوره تخصصی تلفنی و متنی آنلاین با وکلای سراسر کشور

دیه چشایی

  • ماده ۶۹۵: از بین بردن حس چشایی و نقصان آن: ارش ثابت است. منظور از ارش همان دیه است منتهی مقدار آن در قانون مشخص است ولی ارش مشخص نیست و می بایست توسط پزشکی قانونی تعیین شود.
  • ماده۶۹۶: قطع تمام زبان + از بین رفتن حس چشایی: فقط دیه قطع زبان
  • قطع بخشی از زبان + از بین رفتن یا نقصان حس چشایی: در صورتی که چشایی از بین رفته مربوط به همان قسمت زبان می باشد، هرکدام از ارش چشایی و دیه زبان که بیشتر باشد.
  • اگر چشایی از بین رفته مربوط به همان قسمت از زبان نباشد،ارش چشایی + دیه زبان (از دیه کامل بیشتر نشود)
  • اگر با جنایت بر غیر زبان، چشایی از بین برود یا نقصان پیدا کند: ارش چشایی + دیه ارش جنایت

کاریکاتور دیهدیه چشم

  • ماده۵۸۷: در آوردن یا از بین هر دو چشم بینا: دیه کامل
  • در آوردن یا از بین بردن هر یک از دو چشم بینا: نصف دیه
  • تبصره ماده۵۸۷: هرگاه لکه دائمی موجود در چشم مالع بینایی قسمتی از چشم گردد. در صورتیکه تعیین مقدار آن: ممکن باشد:به همان نسبت از دیه کسر می شود، ممکن نباشد: ارش پرداخت می شود
  • ماده ۵۸۸: در آوردن و یا از بین بردن چشم بینای کسی که یک چشم بینا دارد و چشم دیگرش نابینایی مادرزادی و یا به علل غیر جنایی از بین رفته باشد: دیه کامل
  • لكن اگر چشم دیگرش را در اثر قصاص یا جنایتی که استحقاق دیه را داشته از دست داده باشد: نصف دیه کامل
  • ماده ۵۸۹: در آوردن یا از بین بردن هر چشمی که بینایی ندارد: یک ششم دیه کامل
  • ماده ۵۹۰: دیه مجموع چهار پلک دو چشم: دیه کامل
  • دیه هر یک از پلک های بالا: یک ششم دیه کامل
  • دیه هر یک از پلک های پائین: یک چهارم دیه کامل
  • تبصره ماده۵۹۰: از بین بردن چشم و پلک (یک جا): هر یک دیه جداگانه
  • ماده ۵۹۱: شکافتن هر یک از پلکهای بالا: یک ششم دیه، شکافتن هر یک از بلکهای پائین: یک چهارم دیه

دیه دندان

  • ماده ۶۱۶: از بین بردن هر یک از دندان های جلو (پیش،چهارتایی و نیش) بالا و پایین: یک بیستم دیه کامل
  • از بین بردن هر یک از دندان های عقب (ضاحک،ضرس) بالا و پائین: یک چهلم دیه کامل
  • ماده ۶۱۷: اگر در کندن دندان های اضافی به هر نام که باشد و به هر نحو که روییده باشد: تقصی حاصل شود: ارش ثابت است، نقصی حاصل نشود: ارش ندارد
  • تبصره ۱ ماده۶۱۷: هرگاه در کندن دندان زائد نقصی حاصل نشود لكن جراحتی به وجود آید: ارش ثابت است
  • تبصره ۲ ماده ۶۱۷: هرگاه در مورد دندان کنده شده تردید شود که اصلی است یا زائد و کارشناس نیز تشخیص ندهد اقل الامرين از: دیه دندان اصلی و ارش دندان زائد
  • ماده۶۱۸: هرگاه دندان های اصلی دائمی از بیست و هشت عدد کمتر باشد خواه خلقتأ کمتر باشد یا در اثر عارضه ای کم شده باشد: به همان نسبت از دیه کامل کاهش می یابد
  • ماده۶۱۹: اگر دندانی در اثر جنایت سیاه شود و نیفتد: دو سوم دیه همان دندان
  • دیه دندانی که قبلا سیاه شده است: یک سوم دیه همان دندان
  • تبصره ماده۶۱۹: در تغییر رنگ دندان، بدون آنکه سیاه شود یا منفعت شان از بین برود: ارش ثابت است
  • اگر پس از آن (تغییر رنگ )شخصی دندان مزبور را بکند:دیه کامل همان دندان
  • ایجاد ترک یا اگر در حکم از بین بردن آن باشد
  • ماده۶۲۰:ایجاد ترک یا لق کردن دندان: اگر در حکم از بین بردن آن باشد:دیه همان دندان
  • اگر در حکم از بین بردن آن نباشد:ارش ثابت است
  • ماده ۶۲۱:کندن دندان لق یا ترک خورده که منفعت آن باقیاست:دیه همان دندان ، نیست:ارش ثابت است
  • ماده۶۲۲:شکستن آن مقدار از دندان که نمایان است با بقاء ریشه : دیه همان دندان
  • اگر کسی بعد از شکستن مقدار مزبور ریشه را بکند: ارش ثابت است
  • تبصره ۱ ماده۶۲۲: شکستن مقداری از قسمت نمایان دندان:به همان نسبت دیه دارد
  • تبصره ۲ ماده ۶۲۲: هرگاه قسمتی از دندان کنده شده در اثر جنایت یا عارضه ای قبلا از بین رفته باشد: به همان نسبت دیه کاهش می یابد.
  • ماده۶۲۳: کندن دندان شیری: یک صدم دیه کامل
  • چنانچه کندن دندان شیری موجب شود که دائمی دندان دائمی نروید:دیه کامل دندان دائمی
  • تبصره ماده ۶۳۳: شکستن، معیوب کردن و شکافتن دندان شیری: ارش ثابت است
  • ماده ۶۲۴: کندن دندان دائمی ، اگر چه دوباره در محل آن دندان دیگری بروید:دیه همان دندان
  • کندن دندان رونیده شده مزبور: دیه کامل همان دندان
  • ماده ۶۲۵: هرگاه به جای دندان کنده شده دندان دیگری یا همان دندان قرار گیرد کندن آن در صورتی که دارای حس و حیات باشد:دیه همان دندان و در صورتی که دارای حس و حیات نباشد: ضمان مالی

دیه دنده

دیه دنده

  • ماده۶۵۳: دیه شکستن هر یک از دنده های محیط به قلب که از آن حفاظت میکند:یک چهلم دیه کامل
  • دیه شکستن هر یک از دنده های دیگر:یک صدم دیه کامل
  • تبصره ماده ۶۵۳:کندن دنده:آرش ثابت است
  • ماده ۶۵۴: دیه موضحه هر یک از دنده ها: یک چهارم دیه شکستن آن
  • دیه ترک خوردن هر یک از دنده های محیط به قلب:یک هشتادم دیه کامل
  • دیه در رفتگی هر یک از دنده های محیط قلب: هفت و نیم هزارم دیه کامل
  • دیه ترک خوردن هر یک از دنده های دیگر: هفت هزارم دیه کامل
  • دبه در رفتگی هر یک از دنده های دیگر:پنج هزارم دیه کامل

 

دیه زبان

  • ماده ۶۱۱: زبان گویا: قطع و یا از بین بردن تمام زبان گویا:دیه کامل
  • دیه از بین بردن قسمتی از زبان گویا:به نسبت گویایی از بین رفته با تقسیم تمام دیه به حروف
  • تبصره ۱ ماده ۶۱۱: دیه از بین بردن اداء هر حرف با توجه به حروف زبان تکلم مجني عليه تعیین می شود مانند از بین بردن قدرت ادای یک حرف شخص فارسی زبان: یک سی و دوم دیه کامل
  • تبصره ۲ ماده ۶۱۱: شخصی که دارای لکنت زبان است و یا به کندی یا تندی سخن می گوید یا برخی از حروف را نمی تواند تلفظ کند، گویا محسوب میشود.

ماده۶۱۲: زبان لال :

  • قطع و از بین بردن تمام زبان لال : یک سوم دیه کامل
  • قطع و از بین بردن قسمتی از زبان لال: دیه به نسبت مساحت تمام زبان
  • ماده ۶۱۳: هرگاه شخصی مقداری از زبان کسی را قطع کند و موجب از بین رفتن قدرت ادای تعدادی از حروف گردد و شخص دیگری مقدار دیگری از زبان او را قطع کند و موجب از بین رفتن قدرت ادای تعداد دیگری از حروف شود:
  • هر شخص نسبت به تعداد حروفی که قدرت ادای آنها را از بین برده ضامن است

ماده۶۱۴: زبان کودکی:

  • قطع و از بین بردن تمام زبان کودکی که زمان سخن گفتن او فرا نرسیده:دیه کامل
  • اگر بعدا معلوم شود که لال بوده است:مازاد بر یک سوم دیه مسترد می شود
  • ماده ۶۱۵:زبان کودکی: قطع قسمتی از زبان کودکی که زمان سخن گفتن او فرا نرسیده: دیه به میزان نسبت مساحت قطع شده.
  • اگر بعدا معلوم شود که کودک لال بوده است: دو سوم دیه مسترد می شود.
  • چنانچه معلوم شود که کودک گویا بوده است: اگر دیه حروف از بین رفته از دیه نسبت گویایی از بین رفته بیشتر باشد ما به التفاوت پرداخت می شود.

دیه شنوایی

  • ماده۶۸۲: از بین بردن شنوایی هر دو گوش: دیه کامل و از بین بردن شنوایی یک گوش: نصف دیه کامل
  • ماده۶۸۳: از بین بردن شنوایی گوش شنوای شخصی که یکی از گوشهای او نمی شنود: نصف دیه کامل
  • ماده۶۸۴: کاهش شنوایی در صورتی که مقدار آن قابل تشخیص باشد: دیه به همان نسبت
  • ماده۶۸۵:هرگاه با قطع یا از بین بردن گوش یا هر جنایت دیگری شنوایی از بین برود یا نقصان یابد، هر یک از جنایت ها: دیه یا ارش جداگانه
  • ماده ۶۸۶: هرگاه در اثر جنایتی در مجرای شنوایی در صورتی که تقص دائمی ایجاد شود: دیه شنوایی ثابت است اگر نقص موقتی باشد: ارش ثابت است
  • ماده۶۸۷: هرگاه کودکی که زبان سخن گفتن او فرا رسیده است در اثر کر شدن نتواند کلمات دیگر را یاد گیرد و بر زبان آورد: دیه شنوایی +ارش زوال یا نقص گفتار
  • ماده۶۸۸: از بین رفتن حس شنوایی و گویایی در یک جنایت: هر کدام دیه کامل

ديه صوت و گویایی

 الف :صوت

  • ماده۶۹۷:از بین بردن صوت به طور کامل به گونه ای که شخص نتواند صدایش راآشکار کند ولو بتواند با اخفات و آهسته صدایش را برساند:
  • دیه کامل
  • ماده ۷۰۱: جنایتی که موجب عیبی در صوت مانند کاهش طنین صدا، گرفتگی صدا و یا صحبت کردن از طریق بینی شود:ارش
  • ماده۷۰۲:از بین رفتن صوت بعضی از حروف:ارش
  • ماده ۷۰۳:چنانچه جنایت علاوه بر زوال صوت موجب زوال نطق نیز گردد:دو دیه

ب: گویایی

  • ماده ۶۹۸: از بین بردن گویایی به طور کامل و بدون قطع زبان : دیه کامل
  • از بین بردن قدرت ادای برخی از حروف:دیه به همان نسبت
  • تبصره ماده ۶۹۸:از بین بردن ادای هر حرف با توجه به حروف زبان تکلم مجنی علیه تعیین می شود. از بین بردن قدرت ادای یک حرف شخص فارسی زبان: یک سی و دوم دیه کامل
  • ماده۶۹۹: جنایتی که موجب پیدایش عیبی در گفتار گردد/ در ادای حروف گردد/ یا عیب موجود را تشدید کند: ارش
  • ماده ۷۰۰: جنایتی که موجب پیدایش مجنی علیه حرفی را به جای حرف دیگر اداء نماید. حرف «ل» را حرف ر تلفظ نماید اگر عرفا عیب تلقی نشود: ارش

دیه سر

دیه عقل

  • ماده ۶۷۵: زایل کردن علل در اثر ایراد ضربه، چراحت ترساندن و مانند آن: دیه کامل
  • ایجاد نقص در عقل در اثر موارد مذکور: ارش
  • تبصره ماده ۶۷۵ : در صورتی که مجنی علیه دچار جنون ادواری شود: ارش
  • ماده۶۷۶: در زوال و نقصان حافظه و نیز اختلال روانی درصورتی که به جنون نرسد: ارش ثابت است
  • ماده ۶۷۷:جنایتی که موجب زوال عقل یا کم شدن آن شود هر چند عمدی باشد: حسب مورد دیه یا ارش
  • ماده۶۷۸: هرگاه در اثر صدمه ای مانند شکستن سر یا صورت: عقل زایل شود/عقل نقصان یابد: هر یک دیه یا ارش جداگانه دارد
  • ماده ۶۷۹: هرگاه در اثر جنایتی عقل زایل گردد و پس ازدریافت دیه کامل عقل برگردد:دیه مسترد و ارش پرداخت می شود
  • ماده ۶۸۰: هرگاه در اثر جنایتی مجنی علیه بی هوش شود و به إغماء برود چنانچه منتهی به فوت او گردد:دیه نفس و چنانچه به هوش آید: نسبت به زمان بیهوشی ارش. چنانچه عوارض و آسیب های دیگری به وجود آید: دیه یا ارش عوارض مزبور
  • ماده ۶۸۱:جنایت بر کسی که در اغماء یا بی هوشی و مانند آن است از جهت احکام مربوط به قصاص و دیه جنایت بر شخص هوشیار محسوب میشود.

دیه فک

  • ماده ۶۲۹: قطع کردن و یا از بین بردن دو استخوان چپ و راست فک که محل رویش دندان های پائین است:دیه کامل
  • قطع کردن و یا از بین بردن هر یک ا استخوان های مذکور: نصف دیه کامل
  • قطع کردن و یا از بین بردن قسمتی ازاستخوان های مذکور:دیه به همان نسبت
  • ماده۶۳۰:اگر با فک، دندان یا غير آن از بین برود یا آسیب ببیند:هرکدام دیه یا ارش جداگانه
  • ماده۶۳۱:جنایتی که موجب کندی حرکت فک شود: ارش
  • چنانچه مانع جویدن یا موجب نقص آن شود: ارش این عارضه نیز افزوده می شود
  • ماده۶۳۲:از بین بردن تمام یا قسمتی از فک بالا : ارش
  • ماده ۶۳۳:شکستگی استخوان فک پائین مشمول حکم شکستگی استخوان است.
  • شکستگی استخوان فک بالا مشمول حکم شکستگی به استخوان های سر و صورت است.
  • ماده ۶۳۴: فلج کردن فک پایین: دو سوم دیه کامل
  • قطع فک فلج:یک سوم دیه کامل

دیه گردن

دیه گردن

  • ماده ۶۲۶: کج شدن و خمیدگی گردن در اثر شکستگی در صورت عدم بهبودی و باقی ماندن این حالت:دیه کامل و در صورت بهبودی و زوال حالت خمیدگی و کج شدن:ارش
  • ماده ۶۲۷:شکستگی گردن بدون کج شدن و خمیدگی: ارش
  • ماده۶۲۸:جنایت بر گردن که مانع فرو بردن یا جویدن غذا و یا نقص آن و یا مانع حرکت کردن شود: ارش

دیه لب

  • ماده ۶۰۷: از بین بردن دو لب: دیه کامل
  • از بین بردن هر یک از دو لب:نصف دیه کامل
  • از بین بردن مقداری از لب:دیه به نسبت تمام لب
  • ماده ۶۰۸: جنایتی که باعث جمع شدن یک لب یا دو لب یا قسمتی از آن شود خواه موجب نمایان شدن دندان ها شود خواه نشود:ارش
  • ماده ۶۰۹: سست وفلج شدن هر یک از لب ها به گونه ای که با خنده و مانند آن از دندان ها کنار نرود: دو سوم دیه یک لب
  • از بین بردن هریک از لبهای سست و فلج شده : یک سوم دیه یک لب
  • ماده ۶۱۰: شکافتن هر دولب: به نحوی که باعث نمایان شدن دندان ها شود: یک سوم دیه کامل و در صورت بهبودی بدون عیب: یک پنجم دیه کامل شکافتن یک لب: یک ششم دیه کامل و در صورت بهبودی بدون عیب: یک دهم دیه کامل

تبصره ماده ۶۱۰: جراحات وارده بر لب هر گاه باعث نمایان شدن دندانها نگردد در صورتی که از مصادیق حارصه، دامیه و متلاحمه باشد، حکم جراحات مذکور را دارد.

دیه لاله گوش

  • ماده ۶۰۰: از بین بردن دو لاله گوش: دیه کامل
  • از بین بردن هر یک از دو لاله گوش: نصف دیه کامل
  • از بین بردن نرمه هرگوش: یک ششم دیه کامل
  • ماده ۶۰۱: پاره کردن لاله یک گوش: یک ششم دیه کامل
  • پاره کردن نرمه یک گوش: یک ششم دیه کامل
  • در صورت بهبودی کامل لاله و نرمه گوش (در مورد مذكور): ارش ثابت است
  • ماده ۶۰۲: فلج کردن لاله هر گوش: دو سوم دیه لاله
  • بریدن لاله گوش فلج شده: یک سوم دیه لاله
  • ماده ۶۰۳:هرگاه لاله گوش به نحوی قطع شود که استخوان زیر آن ظاهر گردد:
  • دیه لاله گوش + دیه موضحه
  • ماده۶۰۴: گوش شنوا و ناشنوا یا معیوبی که لاله آن سالم و دارای حس کامل باشد در احکام این فصل یکسان هستند.
  • ماده۶۰۵ : پاره کردن پرده هرگوش: ارش
  • اگر در اثر پاره شدن پرده گوش، حس شنوائی از بین برود یا نقصان یابد: دیه + ارش
  • ماده ۶۰۶:هرگاه آسیب رساندن به گوش به حس شنوائی سرایت کند:دیه و اگر موجب سرایت به استخوان و شکستگی آن شود:دیه

دیه مو

دیه مو

  • ماده ۵۷۶ : کندن یا از بین بردن موی سر یا ریش مرد: در صورتی که دیگر نروید: دیه کامل
  • و اگر دوباره بروید : نسبت به موی سر : ارش
  • ماده ۵۷۷: کندن و یا از بین بردن تمام موی سر زن:
  • در صورتی که دیگر نروید: دیه کامل و اگر دوباره بروید: مهرالمثل
  • تبصره- اگر مهرالمثل بیش از دیه کامل زن باشد فقط به مقدار دیه کامل زنپرداخت می شود
  • ماده ۵۷۸: چنانچه قسمتی از موی سر یا زن یا ریش مرد طوری از بین برود اگر دوباره بروید: در موی سر مرد: ارش، در ریش مرد: به نسبت از یک سوم دیه کامل و در موی سر زن: به همان نسبت از مهرالمثل دیه پرداخت می شود
  • ماده ۵۷۹: کندن موی سر زن یا مرد یا ریش مرد: چنانچه با رضایت شخص یا در مواردی که الن شخص معتبر نیست با رضایت ولی او/ یا به جهت ضرورت های پزشکی لازم باشد: دیه یا ارش ندارد
  • ماده ۵۸۰: چنانچه نظر کارشناس بر نروئیدن مو باشد و دیه پرداخت شود ولی خلاف آن ثابت شود: ارش+ یک سوم دیه یا مهرالمثل مسترد می شود
  • چنانچه نظر کارشناس بر روئیدن باشد و ارش با یک سوم دیه و یا مهرالمثل پرداخت شود ولی خلاف نظر او ثابت شود:مابه التفاوت پرداخت می شود
  • ماده ۵۸۱: کندن با از بین بردن ابروها: هر یک از ابروها بدون رضایت (شخص یا ولی) یا بدون ضرورت تجویز کننده باشد: یک چهارم دیه کامل و در صورتی که دوباره بروید: ارش اگر مقداری از آن بروید: نسبت به مقداری که روییده:ارش و نسبت به مقداری که نروئیده: دیه با احتساب مقدار مساحت
  • ماده ۵۸۲: اگر مقداری از موی سر، ریش و ایرو پیش از جنایت از بین رفته باشد زایل کردن باقیمانده آنهاء حكم از بین بردن قسمتی از مو را دارد.
  • ماده ۵۸۳: هرگاه با از بین بردن عضو یا پوست و مانند آن، موی سر، ریش یا ابرو از بین برود: دیه+حسب مورد دیه یا ارش
  • ماده ۵۸۴: از بین بردن تمام یا قسمتی از موی پلک یا سایر موهای بدن در صورت بروز عیب و نقص: ارش
  • چنانچه از بین بردن مذکور با از بین بردن عضو یا کندن پوست و مانند آن باشد: دیه یا ارش محل مو
  • ماده ۵۸۵: هر گاه موی سر مرد یا زن با ریش مرد که از بین رفته است با عیب و نقص بروید: ارش ثابت است

مقدار ارش مزبور در مورد ریش باید بیشتر از یک سوم دیه کامل و در مورد موی سر مرد، بیشتر از ارشی باشد که در صورت رویش بدون عیب تعیین می شود.

در مورد موی سر زن که با عیب و نقص بروید: ارش یا ثلث دیه یا مهرالمثل حسب مورد+ارش عیب مذکور

نحوه ی مطالبه دیه

برای شروع امرکیفری و به تبع آن مطالبه دیه ابتدامی بایست با مراجعه به پلیس محل وقوع جرم و بیان موضوع ثبت شکایت صورت بگیرد.پلیس با توجه به اظهارات شاکی و تحقیقات صورت گرفته دراین زمینه با تکمیل پرونده موضوع را به دادرسرای محل وقوع جرم ارسال می کند. بازپرس پرونده جهت بررسی میزان آسیب وارده بر شخص، وی را به پزشکی قانونی ارجاع می دهد تا با اعلام نظر کارشناسی میزان دقیق آسیب و دیه مشخص شود. البته در مواردی که ممکن است آسیب و جراحات وارده از بین برود قبل از ارجاع موضوع به دادسرا نیز می توان نظر پزشکی قانونی را اخذکرد. پس از رسدگی و ارجاع موضوع به دادگاه ،دادگاه با بررسی تمام جوانب اقدام به صورت رای می کند و شخص مجرم علی رغم پرداخت دیه به آسیب دیده ممکن است به حبس یا جزای نقدی نیز محکوم شود. در بعضی موارد هم شخص مجرم متواری است یا به موجب قوانین درخصوص جرم وی عفو صورت گرفته است که دراین خصوص دیه ساقط نمی شود و فرد می تواند با به همراه داشتن مدارک تصویر مصدق دادنامه، تصویر مصدق گزارش مرجع انتظامی ،تصویر مصدق نظریه پزشکی قانونی ویا درصورت عدم مدارک فوق با درخواست استعلام پرونده،شهادت شهود و مطلعین ،درخواست جلب نظر کارشناس،تحقیقات محلی، معاینه محلی، شماره پرونده استنادی،اتیان سوگند،سایر دلایل و منضمات درخواست مطالبه را نماید

“برای مطالعه بیشتر و درک جامع تر و جزیی ترنحوه مطالبه دیه  می توانید به کتاب دعوی مطالبه دیه  در رویه دادگاه به قلم توحید زینالی از انتشارات چراغ دانش رجوع نمایید.

1 نظر
  1. ابوذر سقاییان می گوید

    شکستن مهره ۷ گردنی در بخش تنه وزائده خلفی که تحت عمل جراحی ثابت سازی‌پنجمین و ششمین مهره به اولین مهره پشت است

سوالات خود را از ما بپرسید

وکلای پایه یک ما اماده پاسخ به سوالات شما هستند